fa اثر تنش شوری بر برخی شاخص‌های جوانه‌زنی بذر نارنج (Citrus aurantium) عمومى General پژوهشي Research به‌منظور مطالعه اثر کلرید سدیم، به عنوان عامل تنش شوری، بر شاخص‌های جوانه‌زنی بذر نارنج، آزمایشی در سال 1388 در دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان، در قالب طرح کامل تصادفی با 3 تکرار (هر تکرار شامل 20 بذر) انجام گرفت. تیمار کلرید سدیم در سطوح صفر، 8/7، 6/15 و 4/23 دسی‌زیمنس بر متر (dS/m) اعمال گردید. نتایج نشان داد که سطوح مختلف کلرید سدیم اثر معنی‌داری بر تمامی صفات مورد بررسی داشته است. جوانه‌زنی تیمار dS/m 4/23 دیرتر از سایر تیمارها آغاز شد. بیشترین درصد جوانه‌زنی در تیمارهای شاهد و dS/m 8/7 کلرید سدیم بود. تیمارهای 4/23 و 6/15 دسی‌زیمنس بر متر کلرید سدیم بیشترین کاهش جوانه‌زنی (به‌ترتیب‌7/85 و 9/46 درصد) را داشتند. در تیمار dS/m 4/23 بالاترین شاخص جوانه‌زنی (مدت زمان جوانه‌زنی بذرها) وجود داشت و تیمارهای 6/15 و 8/7 دسی‌زیمنس بر متر و شاهد در مکان‌های بعدی قرار گرفتند که با یکدیگر اختلاف معنی‌داری نداشتند. میزان T50 در تیمار dS/m 4/23 بیشترین و در شاهد کمترین بود. تیمار شاهد بیشترین متوسط جوانه‌زنی روزانه، میزان رشد بذر و بنیه بذر را داشت که با تیمار dS/m 8/7 اختلاف معنی‌دار نداشت. در مجموع، مشخص شد که جوانه‌زنی بذر نارنج به dS/m 8/7 کلرید سدیم مقاوم است و در شرایط خاک‌های شور نیز توانایی جوانه‌زنی و رشد دارد. In order to study the effect of sodium chloride (NaCl), as a salinity stress factor, on sour orange seed germination indices, an experiment was conducted in a completely randomized design with 3 replica‌tions (each replication included 20 seeds) at the University of Guilan, in 2009. NaCl levels were 0, 7.8, 15.6 and 23.4 dS/m. The results showed that various levels of NaCl had significant effect on all the studied traits. Seed germination in 23.4 dS/m treatment started later than other treatments. The highest germination was in control and 7.8 dS/m NaCl treatments. The 15.6 and 23.4 dS/m NaCl treatments had the least germination percentage (85.7 and 46.9%, respectively). The highest germination index (length of germination period) was in 23.4 dS/m treatment followed by 15.6 and 7.8 dS/m and control with no significant difference. T50 was highest in 23.4 dS/m and lowest in control treatments. Mean daily germination, seed growth rate and seed vigor were highest in control treatment, with no significant difference with 7.8 dS/m treatment. Overall, it was found that germination of sour orange seeds is resistant to 7.8 dS/m NaCl, and they are able to germinate and grow in saline soils, as well. بنیه بذر، درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، یکنواختی جوانه‌زنی Seed vigor, Germination percentage, Germination rate, Uniformity of germination. 1 9 http://jcpp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2316-2&slc_lang=fa&sid=1 M. A. Shiri محمدعلی شیری No D. Bakhshi داوود بخشی bakhshi-d@guilan.ac.ir Yes