fa تأثیر الگوی کشت بر عملکرد و کیفیت میوه دو رقم خربزه (Cucumis melo L.)در منطقه ورامین عمومى General پژوهشي Research پژوهش حاضر با هدف تعیین مناسب‌ترین فواصل کاشت (بوته و پشته) در روش کشت رایج خربزه در منطقه ورامین برای دست‌یابی به عملکرد زیاد و میوه‌های بازارپسند برنامه‌ریزی گردیده است. آزمایش به‌صورت طرح آماری نواری خرد شده با 3 تکرار در دو سال در مرکز تحقیقات کشاورزی ورامین انجام شد. عامل اصلی (عمودی) شامل چهار فاصله بوته روی ردیف (20، 40، 60 و 80 سانتی‌متر) بود که عمود بر هر بلوک به‌صورت تصادفی اعمال شد. عامل افقی شامل دو فاصله بین ردیف (عرض پشته) 5/1 و 3 متر بود که به‌صورت نواری در سرتاسر بلوک‌ها پیاده گردید. عامل فرعی نیز دو رقم خربزه زرد ایوانکی و خاتونی مشهد بود. نتایج دو ساله حاصل از تجزیه آماری صفات مورد بررسی نشان می‌دهد که ارقام مورد بررسی از نظر عملکرد و هم‌چنین درصد مواد جامد محلول در میوه اختلاف معنی‌دار داشته و رقم زرد ایوانکی با داشتن عملکردی معادل 7/38 تن در هکتار و مواد جامد محلول 68/9 درصد نسبت به رقم خاتونی برتری داشته است. بیشترین عملکرد میوه، درصد مواد جامد محلول و متوسط وزن میوه برای رقم ایوانکی در الگوی کشت 8/0×3 متر حاصل شد. اما برای رقم خاتونی، می‌توان فاصله بوته‌ها را تا 60 سانتی‌متر کاهش داد. بنابراین الگوی کشت 6/0×3 متر برای این رقم قابل توصیه است. در مجموع، رقم ایوانکی از نظر ویژگی‌های کمی و کیفی عملکرد نسبت به رقم خاتونی برتری داشت. This study aimed at determining the most suitable spacing (plant and ridge) in the conventional melon cultivation in Varamin region in order to achieve higher yield and marketable fruits. The experiment was conducted as a strip split plot statistical design with three replications, in two years, at the Agricultural Research Center of Varamin, Iran. The main factor (vertical) included four plant spacing on rows (20, 40, 60, and 80 cm) which were applied randomly perpendicular to each block. The horizontal factor included two row distances (width of the ridge) of 1.5 and 3 m, which were implemented as strips across the blocks. The sub-factor included two varieties of melon (yellow melon of Eyvanekey and Khatoony of Mashhad). Two-year results from the statistical analysis of traits revealed that the studied cultivars had statistical differences in fruit yield and percentage of soluble solids of fruits. The Yellow Eyvanekey cultivar, with fruit yield of 38.7 ton/ha and 9.68% soluble solids, was superior to Khatoony cultivar. The highest fruit yield, percentage of soluble solids and average fruit weight for Eyvanekey cultivar was obtained in the planting pattern of 3×0.8 m. But for the Khatoony cultivar, the plant spacing could be reduced to 60 cm. Therefore, for this cultivar, the 3×0.6 m planting pattern is recommendable. In general, Eyvanekey cultivar was superior to Khatoony in terms of quantitative and qualitative traits related to fruit yield. ویژگی های کمی و کیفی، عملکرد میوه، فاصله بوته، مواد جامد محلول Quantitative and qualitative traits, Fruit yield, Plant spacing, Total soluble solids. 85 95 http://jcpp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-17&slc_lang=fa&sid=1 P. Jafari پیمان جعفری No Scientific Members of Agric. and Natur. Resour. Res. Center of Isfahan, Isfahan, Iran. هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان A. H. Jalali امیرهوشنگ جلالی jalali51@ yahoo.com Yes Scientific Members of Agric. and Natur. Resour. Res. Center of Isfahan, Isfahan, Iran. هیئت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان