fa اثر اسید 5-آمینولوولونیک و تنش خشکی بر پارامتر‌های رشدی، شاخص کلروفیل و فعالیت آنتی اکسیدانی گیاه گشنیز (Corianderum sativum L.) عمومى General پژوهشي Research خشکی یکی از مهم‌ترین مشکلات تولید گیاهان در مناطق خشک و نیمه خشک جهان از جمله ایران می‌باشد. در این مطالعه اثر 5- آمینولوولونیک اسید (ALA)، به عنوان یک تنظیم کننده جدید رشد گیاهی، بر گیاه گشنیز تحت تنش خشکی مورد مطالعه قرار گرفت. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با دو فاکتور اصلی تنش خشکی در 3 سطح (شامل رطوبت خاک در حد ظرفیت زراعی، رطوبت خاک در حد 60 درصد ظرفیت زراعی و رطوبت خاک در حد 30 درصد ظرفیت زراعی) و ALA در 4 سطح (شامل 0، 25/0، 5/0 و 1 میلی‌مولار) در 4 تکرار در گلخانه دانشکده کشاورزی دانشگاه ایلام اجرا شد. نتایج حاصل نشان داد تنش خشکی و کاربرد ALA اثر معنی‌داری بر پارامتر‌های رشدی، شاخص کلروفیل و فعالیت آنتی اکسیدانی گیاه دارد. تنش خشکی سبب ایجاد آثار منفی بر رشد و عملکرد گیاه شد. در شرایط تنش خشکی ارتفاع گیاه، سطح برگ، وزن خشک و تر برگ، وزن تر و خشک گیاه و شاخص کلروفیل کاهش و فعالیت آنتی اکسیدانی افزایش یافت. کاربردALA به طور معنی‌داری سبب افزایش ارتفاع گیاه، سطح برگ، وزن خشک و تر برگ و گیاه، شاخص کلروفیل و فعالیت آنتی اکسیدانی گیاه گردید. تیمار ALA با افزایش کلروفیل و فعالیت آنتی اکسیدانی گیاه سبب کاهش آثار سوء تنش بر گیاه گشنیز شد. نتایج این تحقیق نشان دادکه ALA در غلظت‌های پایین خاصیت تنظیم‌کنندگی رشد گیاهی داشته و ممکن است سبب افزایش تولید محصولات کشاورزی در شرایط خشکی شود. Drought stress is a major constraint for crop production in arid and semiarid regions, such as Iran. In this study the effect of 5-aminolevolinic acid (ALA), the new plant growth regulator, on Coriander (Corianderum sativum L.) plants under drought stress was studied. The layout was factorial experiment in randomized complete block design (RCBD) with 3 levels of drought stress including stress-free conditions (irrigation within the field capacity), mild stress (humidity of soil about 60% of field capacity) and severe stress (humidity of soil about 30% of field capacity) and 4 concentrations of ALA (including 0 (as a control), 0.25, 0.5 and 1 mM) as main factors and 4 replication. The experiment was conducted in the greenhouse of agricultural faculty of Ilam University. Statistical analysis showed significant effects of the drought and ALA on plant growth parameters, chlorophyll index and antioxidant activity. Result showed that drought stress imposed negative effects on plant growth and productivity. In drought conditions, plant height, leaf area, plant and leaf dry and fresh weight and chlorophyll index reduced but antioxidant activity increased. ALA application significantly caused increasing of plant height, leaf area, plant and leaf dry and fresh weight, chlorophyll index and antioxidant activity. ALA treatment with increasing of chlorophyll and antioxidant activity decreased adverse effects of drought stress on coriander plants. These results suggest that ALA has plant growth regulating properties at low concentrations and may enhance agriculture productivity under drought condition. گیاهان دارویی، رشد، خشکی، فعالیت آنتی اکسیدانی Medicinal plants, Drought, Chlorophyll, Antioxidant activity. 193 204 http://jcpp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-114&slc_lang=fa&sid=1 F. Ghanbari فردین قنبری No College of Agric., Ilam Univ., Ilam, Iran. دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام M. Sayyari محمد سیاری m.sayyari@basu.ac.ir Yes College of Agric., Bu-Ali Sina Univ., Hamedan, Iran. دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان M. Saidi مهدی صیدی No College of Agric., Ilam Univ., Ilam, Iran. دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام A. Amirinejad علی اشرف امیری‌نژاد No College of Agric., Ilam Univ., Ilam, Iran. دانشکده کشاورزی، دانشگاه ایلام