fa مطالعه نحوه گرده‌افشانی و تأثیر کم آبی بر آن در ژنوتیپ‌های Bromus inermis عمومى General پژوهشي Research این پژوهش با هدف مطالعه میزان خودناسازگاری و نحوه گرده‌افشانی در دو محیط رطوبتی (عدم تنش و تنش خشکی) روی 25 ژنوتیپ بروم‌گراس نرم در قالب طرح بلوک کامل تصادفی در سال 1391 در مزرعه دانشگاه صنعتی اصفهان انجام شد.بدین‌ منظور نیمی از خوشه‌های هر ژنوتیپ جهت انجام خودگشنی اجباری پاکت شدند و به نیم دیگر اجازه گرده‌افشانی آزاد داده شد. نتایج نشان داد که میانگین تعداد دانه در خوشه تحت شرایط عدم تنش برای شرایط دگرگشنی 4/161 و برای حالت خودگشنی 60/5 عدد بود که حاکی از میزان بالای خودناسازگاری در این گونه است. تحت شرایط تنش خشکی این مقادیر به‌ترتیب 8/142 و 76/4 عدد بود که حاکی از تأثیر شرایط محیطی (تنش رطوبتی) بر تولید بذر در هر دو شرایط خودگشنی و دگرگشنی است. همین روند برای وزن دانه در خوشه نیز مشاهده گردید. برای صفت وزن دانه در خوشه در شرایط عدم تنش نسبت به شرایط تنش تنوع و پراکندگی بین ژنوتیپ‌ها بیشتر بود. تنوع بالایی بین ژنوتیپ‌ها از نظر شاخص خودسازگاری مشاهده گردید. به‌طوری‌که ژنوتیپ‌های دارای بیشترین و کمترین خودسازگاری مشخص گردید. This research was conducted to study the amount of self- incompatibility in 25 genotypes of Bromus inermis, under two water environments (non-stress and drought stress) in a completely randomized block design. For this purpose, half of the panicles of each genotype were bagged for obligate selfing and the others were allowed to open pollination. Results showed that under non-stress condition the average number of seeds per panicle for open pollination was 161.4 and for selfing mode was 5.6, indicating the high rate of self-incompatibility in this grass. Under drought stress condition, these values were 142.8 and 4.7, respectively, showing the effect of relative environmental conditions (drought stress) on seed production in regard to both the selfing and crossing. The same trend was also observed for seed weight. Under non-stress condition, variation among genotypes for seed weight per panicle was more than the stress condition. High variability was observed among genotypes for self-compatibility index, and thus the genotypes with the highest and lowest incompatibility index were determined. بروموس, خود ناسازگاری گیاه, کم آبی Bromus inermis, Self- incompatibility, Drought stress. 229 238 http://jcpp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-229&slc_lang=fa&sid=1 M. M. Majidi محمد مهدی مجیدی majidi@cc.iut.ac.ir Yes Department of Agronomy and Plant Breeding, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعـتی اصفهان S. Bahrami ساجده بهرامی No Department of Agronomy and Plant Breeding, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran. دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعـتی اصفهان