fa اثـر تنظیم کننده های رشـد گیاهی بر انـدام‌زایی گونه زالزالک ایروانی (Crataegus pseudoheterophylla Pojark.) در کشت درون شیشه ای عمومى General پژوهشي Research <p><strong>زالزالک از تیره گل سرخ (<span dir="ltr"><em>Rosaceae</em></span></strong><strong>) و از جمله درختانی است که دارای مصارف دارویی، زینتی و ارزش صادراتی است. ارزیابی مرحله شاخه­زایی گونه </strong><strong><span dir="ltr"><em>Crataegus pseudoheterophylla</em></span><span dir="ltr"> Pojark.</span></strong><strong> با استفاده از غلظت­های مختلفی از تنظیم کننده­های رشد در شرایط درون شیشه‌ای با استفاده از ریزنمونه­های تک گره حاوی جوانه جانبی مورد بررسی قرار گرفت. سرشاخه­های رشد یافته از جوانه­های گره­ای، در 30 تیمار مختلف از هورمون­های </strong><strong><span dir="ltr">BAP</span></strong><strong>، </strong><strong><span dir="ltr">KIN</span></strong><strong>، </strong><strong><span dir="ltr">2iP</span></strong><strong>، </strong><strong><span dir="ltr">Zt</span></strong><strong> در ترکیب با </strong><strong><span dir="ltr">NAA</span></strong><strong> هریک در سه تکرار کشت شدند که هر تکرار حاوی 5 ریزنمونه بود. داده­ها پس از سه واکشت تجزیه و تحلیل گردید. </strong><strong>برای آزمایش ریشه­زایی، قسمت انتهایی ساقه در محلول 300 میلی­گرم در لیتر هورمون </strong><strong><span dir="ltr">IBA</span></strong><strong> در زمان­های مختلف شامل 0، 5، 10، 20، 30، 40، 50 و 60 دقیقه قرار داده و سپس</strong> <strong>در محیط کشت </strong><strong><span dir="ltr">vS</span></strong><strong> 2/1 بدون هورمون </strong><strong><span dir="ltr">iba</span></strong><strong> کشت شدند.</strong><strong> نتایج مقایسه میانگین­ها نشان داد که بیشترین میزان شاخه­زایی (33/39 عدد) در تیمار 8  میلی­گرم در لیتر </strong><strong><span dir="ltr">BAP</span></strong><strong> در ترکیب با 2 میلی‌گرم در لیتر </strong><strong><span dir="ltr">NAA</span></strong><strong>، بزرگ‌ترین طول شاخه (67/4 سانتی­متر) در تیمار 7 میلی­گرم در لیتر </strong><strong><span dir="ltr">BAP</span></strong><strong> در ترکیب با 2 میلی­گرم در لیتر </strong><strong><span dir="ltr">NAA</span></strong><strong> و بیشترین میزان اندازه برگ (73/3 سانتی­متر) در تیمار 2 میلی­گرم در لیتر </strong><strong><span dir="ltr">Zt</span></strong><strong> در ترکیب با 1 میلی­گرم در لیتر </strong><strong><span dir="ltr">NAA</span></strong><strong> به­دست آمد. بیشترین درصد ریشه­زایی (33/33 درصد) و تعداد ریشه (4 عدد) در 40 دقیقه غوطه­وری در هورمون </strong><strong><span dir="ltr">IBA</span></strong><strong> مشاهده شد</strong><strong><span dir="ltr">.</span></strong></p> <p><em>Crataegus</em> is a tree species from <em>Rosaceae</em> family with medicinal, ornamental and commercial utilizations. Effect of different concentrations of plant growth regulators on shoot proliferation of <em>Crataegus pseudohetrophylla</em> Pojark. <em>via in</em> <em>vitro</em> culture was studied using single node explants. The grown shoots were transferred to MS medium supplemented with different concentrations of cytokinins (BAP, KIN, 2iP and Zt) in combination with NAA in 30 treatments, with 3 replications and each replication included 5 explants. Data were recorded after 3 subcultures. For rooting, basal end of shoots were dipped into 300mg/l of IBA at different durations (0, 5, 10, 20, 30, 40, 50 and 60 minutes), then the dipped shoots were cultured on hormone free 1/2 VS medium. The results of analysis of variance showed that there were significant differences in all of the traits<strong>.</strong> Results indicated that the highest number of shoots (39.33) was obtained on medium containing 8 mg / l BAP plus 2 mg / l NAA. The highest shoot length (4.67 cm) and leaf size (3.73 cm) was achieved on 7 mg / l BAP plus 2 mg / l NAA and 2 mg / l Zt plus 1 mg / l NAA, respectively. The highest rate of rooting (33.33%) and root number (4n) were induced on shoots dipped for 40 minutes in 300 mg / l IBA.</p> <p></p> بنزیل آمینوپورین, سایتوکینین, شاخساره, کشت تک گره ساقه, نفتالین استیک اسید BAP, Cytokinin, Shoots, Single node culture, NAA 85 95 http://jcpp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-287&slc_lang=fa&sid=1 F. Ahmadloo فاطمه احمدلو 100319475328460022658 100319475328460022658 No Tarbiat Modares University, دانشگاه تربیت مدرس M. Tabari Kouchaksaraei مسعود طبری کوچکسرایی mtabari@modares.ac.ir 100319475328460022659 100319475328460022659 Yes Tarbiat Modares University, دانشگاه تربیت مدرس P. Azadi پژمان آزادی 100319475328460022660 100319475328460022660 No Agricultural Biotechnology Research institute of Iran, Karaj, Iran. پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی ایران، کرج A. Hamidi آیدین حمیدی 100319475328460022661 100319475328460022661 No Seed and Plant Certification and Registration Institute of Iran, Karaj, Iran. مؤسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال، کرج E. Beiramizadeh ابراهیم بیرامی‌زاده 100319475328460022662 100319475328460022662 No Department of Biotechnology, National Research Center of Ornamental Plants, Mahallat, ایستگاه ملی تحقیقات گل و گیاهان زینتی محلات