fa بررسی اثر مصرف کلرمکوات کلراید، سولفات روی و نیتروکسین بر رشد ریشه و عملکرد دانه گندم تحت زراعت دیم و شرایط گلخانه عمومى General پژوهشي Research <p dir="RTL"><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">به‌منظور بررسی تأثیر کاربرد دو سطح غلظت کلرمکوات کلراید (صفر و 5/2 گرم در لیتر)، مصرف خاکی سولفات روی در سه میزان (صفر، 25 و 50 کیلوگرم در هکتار) و پیش‌تیمار نیتروکسین در دو سطح (تلقیح و عدم تلقیح با بذر) بر ویژگی&shy;های مورفو- فیزیولوژیک و عملکرد دانه گندم نان رقم کوهدشت، دو آزمایش مزرعه&shy;ای و گلخانه‌ای به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک&shy;های کامل تصادفی با سه تکرار انجام گرفت. دو آزمایش مزرعه‌ای در سال زراعی 93- 1392 در دو مکان شامل مزرعه دانشکده کشاورزی دانشگاه ایلام و ایستگاه تحقیقات کشاورزی کاکی بوشهر بررسی شد. آزمایش دیگری در گلخانه برای مطالعه صفات ریشه گندم در دو مرحله گرده&shy;افشانی و رسیدگی فیزیولوژیک دانه تحت کاربرد تیمارهای مذکور، انجام شد. نتایج نشان داد که محلول‌پاشی کلرمکوات کلراید نسبت به شاهد، موجب افزایش تعداد سنبله در بوته، تعداد دانه در سنبله و عملکرد دانه به‌ترتیب به‌میزان 1/14، 6/13 و 5/28 درصد شد. بالاترین عملکرد دانه (1710 کیلوگرم در هکتار) و میزان پروتئین دانه (8/12 درصد) از تیمار محلول‌پاشی کلرمکوات کلراید در غلظت 5/2 گرم در لیتر و کاربرد 50 کیلوگرم در هکتار سولفات روی و تلقیح بذر با نیتروکسین حاصل شد. نتایج نشان داد که تیمار محلول‌پاشی کلرمکوات کلراید در غلظت 5/2 گرم در لیتر و مصرف خاکی50 کیلوگرم در هکتار سولفات روی و پیش‌تیمار بذر با نیتروکسین در مقایسه با شاهد، باعث افزایش طول ریشه (7/17 درصد)، وزن تر (9/21 درصد) و خشک ریشه (3/30 درصد) و نسبت وزن خشک ریشه به شاخساره (8/32 درصد) در مرحله گرده‌افشانی شد. به‌طورکلی، بهترین عملکرد دانه گندم از تیمار محلول‌پاشی کلرمکوات کلراید در غلظت 5/2 گرم در لیتر، کاربرد خاکی50 کیلوگرم در هکتار سولفات روی و تیمار بذر با نیتروکسین به‌دست آمد.</span></span></strong><br> &nbsp;</p> <p>Two experiments were conducted under field and greenhouse conditions, to investigate the effect of herbal spraying chlormequat chloride (CCC) (0 and 2.5 g. L^-1), soil incorporation of Zinc sulfate (Zn) at the three rates of 0, 25 and 50 kg ha^-1, and pre<strong><span dir="RTL">-</span></strong>treatment of seeds with bio-fertilizer Nitroxin (Nit) in a randomized complete block design with a factorial arrangement and three replications. Field experiments during 2013-14 growing season were conducted under two locations, at Experimental Farm of the College of Agriculture, Ilam University at Ilam, West of Iran and Agricultural Research Station of&nbsp; Bushehr, South of Iran. Root properties were studied in response to above mentioned treatments at two growth stages, anthesis and seed maturity under greenhouse condition. Results showed that spraying CCC increased spike number plant^-1, grain number spike^-1, grain yield and seed protein content by about 14.1%, 13.6% and 28.5%, respectively. Spraying CCC at 2.5 g L^-1, application of 50 kg of Zn and inoculating seeds with Nit treatment had the greatest grain yield (1710 kg per hectare) and protein content (12.8%). Spraying 2.5 g.L^-1 solution of CCC, Soil incorporation with 50 kg Zn and seeds pre<strong><span dir="RTL">-</span></strong>treatment with Nit at anthesis stage increased root length, root fresh weight, and root dry weight as well as ratio of root to shoot dry weight by 17.7%, 21.9%, 30.3% and 32.8% in comparison to control treatment. Overall, the greatest grain yield of wheat cultivar <em>Kohdasht</em> was obtained from spraying 2.5 g.L^-1 of CCC, applying 50 kg of Zn as soil incorporation and pre<strong><span dir="RTL">-</span></strong>treatment of seeds with bio-fertilizer Nit.<br> &nbsp;</p> کود زیستی, تلقیح بذر, اجزای عملکرد, پروتئین Bio- fertilizer, Seed inoculation, Yield components, Protein 121 134 http://jcpp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3028-2&slc_lang=fa&sid=1 M. ahmadi مصطفی احمدی ma_ahmadi@yahoo.com No Ilam University, Ilam, Iran. دانشگاه ایلام M.J. zarea محمد جواد زارع mj.zarea@mail.ilam.ac.ir Yes Ilam University, Ilam, Iran. دانشگاه ایلام Y. Emam یحیی امام No Shiraz, Iran. دانشگاه شیراز