fa بررسی تأثیر مواد افزودنی بر کارایی علف‌کش نیکوسولفورون در کنترل تاج‌خروس ریشه‌ قرمز (Amaranthus retroflexus) عمومى General پژوهشي Research <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">به‌منظور </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">بررسی </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">کارایی علف‌کش نیکوسولفورون در کنترل علف‌های‌ هرز تا</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ج</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">‌خروس ریشه‌ قرمز (</span></span></strong><strong><em><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">Amaranthus retroflexus L.</span></span></em></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">) با استفاده از مواد افزودنی</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">، </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">آزمایشی </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد انجام شد. این آزمایش </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار بود.</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">تیمار‌های آزمایش </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">شامل کاربرد مواد افزودنی در 11</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">سطح روغن‌</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">های</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> پنبه‌دانه، منداب، سویا، ذرت، آدیگور،</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ولک و هیدرومکس، سیتوگیت، ترند</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">90 </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">و دی‌اُکتیل</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">به‌همراه شاهد </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">(</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">بدون کاربرد مواد افزودنی)</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">، </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">مقادیر کاربرد علف‌کش نیکوسولفورون در شش سطح صفر (شاهد)، 5، 10، 20، 40، 80 گرم ماده مؤثره</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">در هکتار معادل صفر، </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">25/6</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">، </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">5/12</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">، </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">25</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">، </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">50 </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">و </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">100 </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">درصد دز توصیه شده علف</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">‌</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">کش بودند. صفات وزن خشک، وزن تر، بقا و درصد کنترل اندازگیری شد. نتایج نشان داد که مقدار علف‌کش، مواد افزودنی و اثر متقابل آنها اثر معنی‌دار بر ویژگی‌های اندازه‌گیری شده داشت</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">ند</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">. با افزایش مقدار کاربرد علف‌کش نیکوسولفورون وزن خشک</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">، </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">تر و بقا تاج‌خروس کاهش و درصد کنترل به‌طور معنی‌دار افزایش یافت. همچنین نتایج نشان داد که با کاربرد مواد افزودنی مقادیر پارمترهای </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">ED</span></span></strong><strong>_{<span dir="LTR"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">10</span></span></span>}</strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">، </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">ED</span></span></strong><strong>_{<span dir="LTR"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">50</span></span></span>}</strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> و </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-size:9.0pt;">ED</span></span></strong><strong>_{<span dir="LTR"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">90</span></span></span>}</strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;"> به‌طور معنی‌دار کاهش یافت و کارایی علف‌کش در کنترل تاج‌خروس به‌طور معنی‌دار افزایش یافت، نتایج نشان داد که </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">بیشترین پتانسیل نسبی علف‌کش در حضور دو ماده افزودنی هیدورمکس و ترند90 به‌دست می‌آید، به‌طوری‌که با استفاده از این دو ماده افزودنی کارایی علف‌کش در </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">کنترل </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:11.0pt;">وزن خشک و تر تاج‌خروس ریشه قرمز بیش از سه برابر ‌شد.</span></span></strong><br> &nbsp;<br> &nbsp;<br> <br> <br> &nbsp; <p>In order to study the efficacy of nicosulfuron in the control of redroot pigweed (<em>Amaranthus retroflexus</em> L.) using adjuvants, a greenhouse experiment was conducted at the Research Greenhouse, Faculty of Agriculture, University of Ferdowsi, Mashhad, Iran. The experiment was carried out as a factorial based on a randomized complete block design with four replications. Treatments included adjuvant application in 11 levels (cotton oil, rapeseed oil, soybean oil, maize oils, Adigor&reg;, Volck&reg;, HydroMax&trade;, Cytogate, Trend&reg; 90, D-octil&reg; and control (without the adjuvants), doses of nicosulfuron in six levels: 0 (control), 5, 10, 20, 40, and 80 g a<span dir="RTL">.</span>i ha^-1 <span dir="RTL">)</span>0, 6.25, 1205, 25, 50, and 100% recommended herbicide dose). Dry weight, fresh weight, survival and control percent were measured. The results showed that herbicide rate, adjuvant use and their interaction had a significant effect on the examined attributes. Dry weight, fresh weight and pigweed survival were decreased, while the control percent was increased significantly, when herbicide dose was enhanced. Also, the results showed that by using the adjuvants, ED10<span dir="RTL">، </span>ED50 and ED90 values were decreased significantly, while nicosulfuron efficacy in the redroot pigweed control was raised significantly; further, the highest relative potential of hebricide was obtained by HydroMax&trade; and Trend&reg;. In other words, when HydroMax&trade; and Trend&reg; were combined with nicosulfuron, herbicide efficacy in controlling the dry weight and the fresh weight of redroot pigweed indicated a three-fold increase.<br> &nbsp;<br> &nbsp;</p> ترند, هیدرومکس, ED50 ED50, HydroMax™, Trend® 90 45 59 http://jcpp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3161-2&slc_lang=fa&sid=1 E. Mamnoie ابراهیم ممنوعی No Weed Science of Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد، گروه زراعت ، مشهد E. Izadi Darbandi ابراهیم ایزدی دربندی e-izadi@um.ac.ir Yes Faculty of Agriculture Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد M. Rastgoo مهدی راستگو No Faculty of Agriculture Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد M. A. Baghestani محمد علی باغستانی No Iranian Plant Protection Research Institute موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور M. Hasanzade محمد حسن زاده No Faculty of Pharmacy, Mashhad University of Medical Sciences- Iran دانشگاه علوم پزشکی مشهد