fa مطالعه میسل‌های کازئینی شیرخام و پاستوریزه در حالت طبیعی و پس از عمل مایه پنیر در سرما به کمک میکروسکوپ‌های الکترونی نگاره و گذاره عمومى General پژوهشي Research در این بررسی تغییرات میکروسکوپی میسل‌های کازئینی (Casein Micelles) شیرخام و شیرپاستوریزه به وسیله میکروسکوپ الکترونی نگاره ((Scanning Electron Microscope (SEM) و گذاره ( Transmission Electrom Microscope ) بررسی گردید. به منظور پاستوریزاسیون شیر از روش کند ((Low Temperature long Time (L.T.L.T) ( دمای 63 درجه سانتی‌گراد و زمان 30 دقیقه) استفاده شد. نمونه‌های شیرخام و پاستوریزه از پایلوت پژوهشی دانشکده کشاورزی تهیه و هر یک از آنها به دو قسمت تقسیم شدند. بخش نخست به طور مستقیم مراحل آماده سازی برای مطالعه با میکروسکوپ‌های الکترونی نگاره و گذاره را گذراند، در حالی که بخش دوم از نمونه‌های شیرخام و شیرپاستوریزه در دمای 2 درجه سانتیگراد تحت تأثیر مایه پنیر قرار گرفته و پس از نگه‌داری در این دما به مدت 24ساعت، پس از انـجام مـراحل آماده سازی برای مطالعه با میکروسکوپ‌های الکترونی نگاره و گذاره، مورد مطالعه و تصویر برداری قرار گرفت. تصاویر تهیه شده نمونه‌های مختلف، به ویژه در نمونه‌های شیرخام، نشان دادند که در حالت طبیعی میسل‌های کازئینی دارای ساختمانی کروی و منظم با سطحی صاف و به صورت منفرد می‌باشند. در حالی که در نمونه‌هایی که در سرما تحت تأثیر مایه پنیر قرار گرفتند، نوعی حالت کشیدگی پدید می‌آید که علت این پدیده را می‌توان با تغییرات ساختـاری انجـام شده به دنبـال عـمل آنزیم رنین (Rennin) بر روی پیوند معینی در ساختمان کاپا- کازئین و احتمالاً خارج شدن نسبی بتا-کازئین( Caseinβ) از ساختمان میسلی و هم چنین بخشی از کلسیم کلوئیدی موجود در ساختمان میسل‌های کازئینی مرتبط دانست. شکل‌های مربوط به میسل‌های کازئینی در شیر پاستوریزه نشان می‌دهند که شرایط حرارتی پاستوریزاسیون بر اندازه میسل‌ها تأثیر داشته و ابعاد آنها را در مقایسه با میسل‌های کازیینی در شیرخام بزرگ‌تر نموده است. In this study changes in microstructure of casein micelles in raw and pasteurized milk were investigated by SEM and TEM. Milk was pasteurized by L.T.L.T. method (Temperature: 63 ^oC_ Time:30 minute).Samples of raw and pasteurized milk were taken from research pilot plant of The College of Agriculture. Each sample was divided into two parts. One part of each sample was directly prepared for SEM and TEM, whereas the second part were renneted at 2 ^oC and kept at this temperature for 24 h. and then prepared for evaluation by electron microscopes. Results indicated that in native state, particularly in raw milk casein micelles are in spherical shape with smooth surface and in the single form. The samples, which stored in the cold were under the effect of the rennet, encounter of filamentous status that might be due to the changes occurred in kappa-casein following the action of rennet along with partial removal of beta-casein and micellar calcium phosphate. Micrographs of casein micelles in pasteurized milk indicated that thermal condition during pasteurization had influenced on increasing of casein micelles size. میسل کازئینی، شیرخام، شیرپاستوریزه، مایه پنیر، میکروسکوپ الکترونی نگاره، میکروسکوپ الکترونی گذاره Casein micelle, Raw milk, Pasteurized milk, Rennet, Scanning electron microscope (SEM), Transemission microscope. 207 216 http://jcpp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-376&slc_lang=fa&sid=1 M.R. Ehsani محمدرضا احسانی Yes H. Ezzat Panah حمید عزت پناه No H. Lamea حسن لامع No