fa اصلاح روابط شدت – مدت – فراوانی بارندگی در ایران عمومى General پژوهشي Research داشتن شدت بـارندگی در دوره‌های بازگشت مختلف بـرای بسیاری از مدل‌های هیدرولوژی الزامی است. روابط شدت ـ مدت ـ فراوانی بارندگی از زمان‌های قدیم در نقاط مختلفی از جهان بررسی شده است. در حال حاضر جدیدترین اطلاعات منحنی‌های شدت ـ مدت ـ تناوب بارندگی در ایران، مربوط به 66 ایستگاه سازمان هواشناسی می‌باشد که در سال 1374 منتشر شده است. روابط جامع مقدار ـ مدت ـ تناوب بارندگی برای این اطلاعات به دست آمد. نتایج به‌دست آمده تغییرات محسوسی را نسبت به تحقیقات پیشین در ایران نشان داد. این امر می‌تواند مربوط به تغییر پارامترهای توابع توزیع احتمال سری زمانی شدت‌های بارندگی به دلیل افزایش طول دوره آمـاری باشد. هم‌چنین روابـطی برای برآورد مـقدار عددی باران ساعتی ده ساله برای ایران از روی پارامترهایی چون میانگین باران سالانه و میانگین حداکثر بارش روزانه ارائه شد. چنین رابطه‌ای برای کل ایستگاه‌ها و هم‌چنین برای تقسیم‌بندی‌های مختلفی از ایستگاه‌ها (بــر اساس مـقدار بــاران سالانه، بر اساس تقسیم‌بندی ظاهری اقلیمی) به‌ دست آمد. اعتبار کلیه روابط بر اساس 8 ایستگاه مستقل که توزیع مکانی مناسبی در کشور داشتند، بررسی و نشان داده شد که در صورت انتخاب محدوده مناسبی برای ایستگاه، دقت روابط قابل قبول خواهد بود. هم‌چنین نشان داده شد که روابط قبلی برای برآورد باران ساعتی ده ساله در ایران دیگر کارایی ندارد. Rainfall intensity with different frequencies is needed for many hydrologic models. Rainfall intensity–duration–frequency relationships (IDF) have been investigated for different regions using previously recorded data. Iran Meteorological Organization has prepared IDF curves for 66 stations in Iran since which are the most updated data. Comprehensive IDF relationships were developed for these data. The results showed remarkable changes when compared with previous studies of Iran. This may be due to a change in parameters of probability distribution function as a result of increased record length of stations. Some relationships were also developed for ten year-hourly ( P₆₀¹⁰) rainfall estimation from some parameters such as average annual rainfall and average maximum daily rainfall. Such a relationship was made for all stations and also for different classifications of regions (based on average annual rainfall and apparent climatically divisions). The validity of all relations was analyzed for eight independent stations with suitable spatial distribution. It was shown that all relationships are nearly valid as far as a suitable region is choosen. The previous relationship for Iran is not useful at present. شدت ـ مدت ـ فراوانی (IDF)، باران ساعتی ده ساله، ایران Intensity – Duration – Frequency (IDF), Ten year-hourly rainfall, Iran. 1 14 http://jcpp.iut.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2-420&slc_lang=fa&sid=1 B. Ghahraman بیژن قهرمان Yes H. Abkhezr حمیدرضا آبخضر No